Hara The Kindergarten Teacher

Οι μήνες του χρόνου: δημιουργία παιχνιδιού

2012-02-08T22:56:00.000-08:00

Στόχοι: -Να δημιουργήσουμε δικό μας υλικό
- Να μάθουμε την έννοια του ημερολογιακού έτους
-Να κατανοήσουν την έννοια της ανάγνωσης

Μάθαμε τους μήνες του χρόνου, μέσω του τραγουδιού: "Δώδεκα μήνες αθλητές" από τη "Λιλιπούπολη". Τα παιδιά διάλεξαν έναν μήνα και τον ζωγράφισαν. Ακολούθως σμίκρυνα τις ζωγραφιές τους και τις τοποθέτησαν σε μικρά τετραγωνάκια χαρτονιού.
Έφτιαξα καρτέλες με κάθε εποχή και τρια κενά τετραγωνάκια κάτω από κάθε εποχή για να τοποθετήσουν τους αντίστοιχους μήνες.
Μετά έγραψα την κάθε εποχή σε 4 έδρες ενός ζαριού.

Πως παίζεται το παιχνίδι:
4 παιδιά διαλέγουν καρτέλα με την εποχή που θέλουν . Με τη σειρά ρίχνουν το ζάρι και αν έρθει το ζάρι στην εποχή που επέλεξαν , τοποθετούν στο τετραγωνάκι κάτω από την εποχή έναν μήνα.
Το παιδί που θα τελειώσει την καρτέλα με τους μήνες της εποχής του πρώτο έχει "νικήσει".

Μια μικρή έρευνα στο Νηπιαγωγείο της Κεστρίνης

2012-02-07T00:10:00.000-08:00

for english press here

Στα πλαίσια του προγράμματος Αγωγής Υγείας για το 2010-11, "Κεστρίνη-Γιτάνη/παραγωγή -κατανάλωση"κάναμε μια μικρή έρευνα στο Νηπιαγωγείο της Κεστρίνης. Αποφασίσαμε ότι κάθε μέρα για 10 μέρες θα θυμόμαστε τι φάγαμε το μεσημέρι και ακολούθως βάζαμε σε μια στήλη τα τρόφιμα που ήταν δική μας παραγωγή και σε άλλη τα αγορασμένα από το μπακάλικο του χωριού. Στο τέλος μετρήσαμε τα τρόφιμα και βγάλαμε τον παρακάτω πίνακα.

Αφού μετρήσαμε τα τρόφιμα που καταναλώσαμε τις 10 ημέρες φτιάξαμε το σχεδιάγραμμα. Στο μπλε χρώμα αντιστοιχούν τα προϊόντα παραγωγής μας, στο κόκκινο τα προϊόντα που αγοράσαμε από το μπακάλικο του χωριού . Βάσει αυτού η οικογένεια του παιδιού νούμερο 1 είναι η πιο αυτόνομη ενώ του παιδιού νούμερο 4 η πιο εξαρτημένη από την παραγωγή άλλων . Πάνω σε αυτό συζητήσαμε διάφορους παραμέτρους.

2012-01-21T08:36:00.000-08:00

Οι παραπάνω δυο σειρές ζώων δίνονται στα παιδιά σε φωτοτυπίες και πρέπει κάτω από την κάθε στήλη να τοποθετήσουν τα ανάλογα ζώα. Ήδη παίζουμε παιχνίδια - αινίγματα και πρέπει να μαντεύουν το ζώο που έχουμε στο μυαλό μας βάσει χαρακτηριστικών του. Τώρα είμαστε στη φάση που και τα ίδια θα δημιουργούν αινίγματα.

Το φύλλο αυτό εργασίας δίνεται στα παιδιά για να παρατηρήσουν τα παραπάνω ζώα και να τα ταξινομήσουν ανάλογα με τα πόδια που έχουν. Υπεισέρχεται και ο παράγοντας μηδέν(0).

Είναι η αρχή της δημιουργίας αινιγμάτων με ζώα, ένα παιχνίδι που παίζουμε μαθαίνοντας για τα χαρακτηριστικά των ζώων και πως τα ταξινομούμε.

Η εργασία ενός παιδιού

2012-01-20T07:33:00.000-08:00

Στα πλαίσια της συζήτησης περί εποχών, ήθελα τα παιδιά να εμπεδώσουν την διαδοχή των εποχών καθώς και να κατανοήσουν, διαισθητικά την έννοια του 1/4. Αναφέροντας ότι ο χρόνος έχει 4 εποχές κλήθηκαν να διπλώσουν ένα κύκλο σε 4 ίσα μέρη(το έχουμε κάνει σε χειροτεχνία). Ζωγραφίζουμε σε κάθε τεταρτιμόριο μια εποχή από αυτές που πέρασαν όσο είμαστε στο σχολείο, το Φθινόπωρο, αμέσως μετά ένα με την παρούσα εποχή, και βάζοντας ένα τρίγωνο για δείχτη , το στερεώνουμε με διπλόκαρφο και το βάζουμε να δείχνει τον χειμώνα που διανύουμε αυτή τη στιγμή. Αποφασίσαμε να κατεβάζουμε τον εποχοδείκτη κάθε εποχή για να δείχνουμε κάθε φορά την σωστή εποχή. Τα παιδιά ενθουσιάστηκαν και ζήτησαν διπλόκαρφα για να φτιάξουν και εποχοδείκτη γι α το σπίτι τους.

2012-01-19T10:22:00.000-08:00

Τα παιδιά παρατηρούν με βάση τα στοιχεία που τους έχουν δωθεί τα διάφορα εκθέματα και προσπαθούν να κάνουν υποθέσεις γι αυτά.
Ρωτούν κοιτούν και συγκρίνουν. Τα αποτελέσματα είναι οι εργασίες τους στην κάτω εικόνα:

Μετά την επίσκεψη στο μουσείο της πόλης μας, από το 1ο Νηπιαγωγείο Ηγουμενίτσας , μεταφέραμε την εμπειρία στις ομαδικές μας έρευνες και αποτυπώσαμε τα σημερινά αντικείμενα, βλέποντας ποια παρέμειναν τα ίδια και ποια είναι τελείως διαφορετικά.

στατιστική

2011-11-11T21:38:00.001-08:00

Τα παιδιά έχουν χαρτάκια με τα γράμματα της αλφαβήτου, το κάθε παιδί γράφει το όνομά του στο γράμμα που αρχίζει το όνομά του, στο τέλος έχοντας ένα χαρτί στο χέρι πάνε με τη σειρά και καταγράφουν γράμματα και πόσα ονόματα υπάρχουν στο αντίστοιχο γράμμα. Βρίκσουμε ποιο γράμμα έχει τα περισσότερα ονόματα και ποια γράμματα δεν έχουν καθόλου

Τα παιδιά κατέγραψαν πόσα ονόματα υπάρχουν στο κάθε γράμμα. Λειτουργεί ως Προμαθηματική και ως προαναγνωστική άσκηση. Διασκέδασαν πολύ τη διαδικασία και πολλά παιδιά εξέφρασαν την ευχαρίστησή τους.

Χρήσεις του υπολογιστή για εγγραμματισμό:

Τα παιδιά έδειξαν ενδιαφέρον για τον υπολογιστή και τα γράμματα. Κόλλησα τα ελληνικά γράμματα στο πληκτρολόγιο και έγραψαν όλα το όνομά τους. Μετά από αυτό ήθελαν να γράψουν τις αγαπημένες τους λέξεις. Για να είναι πιο ενδιαφέρον, τους κατεβάζω και την αντίστοιχη εικόνα από το διαδίκτυο. Το διασκεδάζουν πολύ!Και επιπλέον μαθαίνουν τις χρήσεις των πρωτογενών προγραμμάτων, ώστε αργότερα που θα ασχοληθούν να ασχοληθούν πιο δημιουργικά.

Μερικά παιδιά έδειχναν δυσκολία να ακολουθήσουν στο πληκτρολόγιο τα γράμματα του ονόματός τους. Η Αναστασία τους έφερε τους μαρκαδόρους τους να κοιτάνε το όνομά τους από το κουτί (όπου είναι αναγραμμένο το όνομα του κάθε παιδιού).

2011-11-06T00:38:00.000-07:00

For English press here
Δίνονται στα παιδιά χελιδόνια κομμένα στο περίγραμμα και το εξής αίνιγμα:
χελιδόνια πετούσαν
τι πολλά που ήταν
ένα 2είχε 2 μπρος
ένα είχε δυο 2πίσω
κι ένα είχε ενα 1μπρος και ένα 1πίσω
πόσα ήταν;
Τα παιδιά προσαπαθούν με τα χελιδόνια να βρουν τον αριθμό των χελιδονιών। Και στο τέλος τους φαίνεται πολύ αστείο που είναι μόνο τρια 3 Η λύση είναι το παρακάτω σχεδιάγραμμα: το πρώτο χελιδόνι έχει δυο πίσω, το δεύτερο ένα μπρος και ένα πίσω και το τελευταίο δυο μπρος:το αίνιγμα αυτό αφήνεται στη γωνιά της αρίθμησης και γραφής για αναφορά και παιχνίδι, ώστε παιδιά που δεν το κατανόησαν να το παίξουν με παιδιά που το έχουν κατανοήσει:

τρικ με δάχτυλα

2011-11-03T13:57:00.001-07:00

For english press here

αριθμοί με τραγουδάκια

2011-11-03T13:42:00.000-07:00

Το τραγούδι είναι βασισμένο στο τραγουδάκι "δέκα μικρά αραπάκια" που έγινε δέκα μικρά γουρουνάκια"

Το παιδαγωγικο υλικό του ΟΣΚ στην τάξη

2011-11-01T10:12:00.000-07:00

το σχεδιάγραμμα αυτό είναι το δύσκολο που φτιάχτηκε για το αριθμητήριο του ΟΣΚ। Βοηθά τα παιδιά να ταξινομούν και να διακρίνουν ποσότητες।

Το εύκολο βασίζεται στην διάταξη του παιχνιδιού και στις μπίλιες που διαθέτει

εδώ είναι το παιχνίδι του ΟΣΚ και οι μπίλιες του

*Το υλικό του ΟΣΚ με τα κλάσματα , δίνει την εικόνα το πως μοιράζεται ο κύκλος: ένα παιχνίδι που θα βοηθήσει τα παιδιά να διαβάζoυν την ώρα και να κατανοήσουν, αργότερα, τα κλάσματα:

1/4του κύκλου: έτσι φαίνονται τα κομμάτια αν μοιράσουμε μια πίτσα με τρεις (३) φίλους μας.

ένας ολόκληρος κύκλος για α απεικονίσουμε το κεφάλι του πουλιού ή ενος παιδιού, όπως στην παρακάτω σύνθεση.

τα παιδιά στη συγκεκριμένη σύνθεση χρησιμοποιούν κύκλους διαφόρων μεγεθών για κεφάλι και μάτια, κύκλους διπλωμένους στη μέση για σώμα και φτερά, κύκλο διπλωμένο δύο φορές για ράμφος, και τέλος δίνουν την τροφή που τους αρέσει στα πουλιά, καθώς και τα πόδια με τον τρόπο που τα φαντάζονται।

Το παραπάνω παιχνίδι διευκόλυνε πολύ την αντίληψή τους του μοιράσματος του κύκλου

συναισθήματα

2011-10-24T10:58:00.000-07:00

Το βιβλίο των Robert Kraus, Jose Aruego, Ariane Dewey,Boris bad enough, είχε κάποιες ιδέες που μου άρεσαν και με έβαλαν σε σκέψεις. Έτσι δίνω την ιστορία του βιβλίου , αναφέροντας ότι είναι ένα βιβλίο χωρίς εικονογράφηση και καλούμαστε εμείς να εικονογραφήσουμε.
Η ιστορία έχει ως εξής:
Ο Μπόρις είναι κακό παιδί, και όσο πάει γίνεται χειρότερο. Η μαμά και ο μπαμπάς δεν ξέρουν τι να κάνουν. Τέλος αποφασίζουν να τον πάνε σε έναν ψυχολόγο. Ο Μπόρις χτυπάει τον ψυχολόγο στο καλάμι. Η μαμά και ο Μπαμπάς μαλώνουν τον Μπόρις. Ο ψυχολόγος τους μαλώνει όλους.
-μαμά ήσουν μια κακιά μαμά
-εγώ κακιά, αδύνατον!, κ.οκ.
Όλοι διαμαρτύρονται για τους χαρακτηρισμούς του , εκτός από τον Μπόρις που το παραδέχεται αμέσως.
Αλλά ότι τους είπε ο ψυχολόγος έπιασε τόπο, και όλοι προσπάθησαν να γινουν καλύτεροι.
Μια ιστορία με χαρακτηρισμούς που φέρνουν συνειρμούς στα παιδιά, κάθε εποχή άλλλους και σε κάθε παιδί διαφορετικούς। Είναι ενδιαφέρον να δούμε τι θεωρούν τα παιδιά, καλό και τι κακό παιδί και τι καλό και τι κακό ενήλικα.
Δείτε μερικές κρίσεις των παιδιών σε διάφορα σχολεία:

2011-10-24T10:43:00.001-07:00

οι γονείς συζυτούν τι να κάνουν

2011-10-24T10:38:00.000-07:00

κακό παιδί :κάνει επικίνδυνα πράγματα

2011-10-24T10:32:00.000-07:00

φωνάζουν στον Μπόρις

έγιναν καλοί τον πάνε βόλτα

2011-10-24T10:19:00.000-07:00

έγινε καλός ο μπαμπάς

τι σημαίνει είναι κακοί

Ο μπόρις κακός και μετά καλός

2011-10-24T10:12:00.000-07:00

Ο Μπόρις είναι κακός γιατί κάνει επικίνδυνα πράγματα

Ο Μπόρις είναι κακός : γιατί χτυπάει το μπαμπά

λυπημένες φατσούλες

2011-10-24T09:25:00.000-07:00

Η διερεύνηση των συναισθημάτων των παιδιών είναι μια διαδικασία που τα βοηθά να εντοπίζουν συναισθήματα και ακολούθως να τα εκφράζουν। Μια διαδικασία απαραίτητη στην συναισθηματική οριμότητα του παιδιού, που το προστατεύει σε πολλές περιστάσεις της ζωής του।
Να μπορεί να εκφράζει τα θέλω του άφοβα, χωρίς να αναλογίζεται τις συνέπειες, γενικά να μπορεί να πει τα δικά του "όχι"।
Εδώ καλείται σε μια άσκηση καθαρά "προγραφική να διατυπώσει με μια πρόταση γιατί η φατσούλα που έφτιαξε είναι λυπημένη, προβάλοντας έτσι τους δικούς του λόγους;
Αυτό το σχέδιο εργασίας ακολουθείται από προτάσεις των παιδιών για αντιμετώπιση των δυσάρεστων συναισθημάτων। Αλλά αυτό θέλει κάποιο χρόνο για να επιτευχθεί αν θέλουμε να συμμετέχουν τα παιδιά ενεργά και να εφαρμόσουν τις προτάσεις τους φυσικά.

χαρούμενες φατσούλες

2011-10-22T04:39:00.000-07:00

Στα πλαίσια της γνωριμίας μας με τα παιδιά και των πρώτων προγραφικών ασκήσεων, έμαθαν να φτιάχνουν το σχήμα του προσώπου και πως να απεικονίζουν ένα λυπημένο και ένα χαρούμενο πρόσωπο।
Θέλοντας να τα κάνουμε να κατανοήσουν τα συναισθήματά τους και να μπορούν να τα περιγράφουν, απεικόνισαν ένα χαρούμενο ή ένα λυπημένο πρόσωπο και κλήθηκαν να πουν ένα λόγο για τον οποίο το παιδάκι τους ήταν χαρούμενο ή λυπημένο αντίστοιχα।
Παραθέτουμε τη λίστα με τα χαρούμενα προσωπάκια και τους λόγους που είναι χαρούμενα!

παρατήρηση-καταγραφή: οι κήποι μας και πως μεγαλώνουν

2011-10-18T22:28:00.000-07:00

Για να παρατηρούμε την εξέλιξη ενός φυτού φτιάξαμε ένα ημερολόγιο.
Αρχικά Βάλαμε σπόρους σε ένα κεσεδάκι και κάθε μέρα ένα παιδί πρόσθετε λίγο νεράκι στο βαμβάκι. Ότνα παρουσιαζόταν κάτι καινούργιο το βάζαμε στο ημερολόγιο με την λέξη δίπλα. Και μετά βλέπαμε σε πόσε μέρες έβγαζε΄ρίζα, κοτσάνι και φύλα.
Την όλη διαδικασία την αποτυπώσαμε και σε μια εργασία ακολουθίας που δείχνει την πορεία από τη ρίζα στο φύλο. Έτσι τα παιδιά κατενόησαν την διαδικασία εξέλιξης καλύτερα.

Έχει αρχίσει η σπορά στον κήπο μας ή στον κήπο της γιαγιάς και τα παιδιά καλούνται να παρακολουθήσουν και να καταγράψουν την εξέλιξη, μια διαδικασία που τα συναρπάζει।
Η καταγραφή αυτή είναι του μήνα Οκτώβρη, σε ένα δύο μήνες θα έχετε και την εξέλιξη του κήπου μας!
1ο Νηπιαγωγείο Ηγουμεντίσας

αριθμοί: εμπέδωση του 6

2011-04-15T12:48:00.000-07:00

ίσως αν τά παιδιά χειρίζονται οικεία αντικείμενα και μικρό αριθμό αντικειμένων να μπορέσουν να κάνουν πράξεις προχωρημένες:

Δόθηκαν στα παιδιά 6αντικείμενα να τα τοποθετήσουν σε ३ ράφια, με ίσο αριθμό αντικειμένων σε κάθε ράφι।

όλα τα παιδιά τα κατάφεραν।

αριθμοί: άλλη μια άσκηση για το 6

2011-04-15T12:46:00.000-07:00

Βάζουμε πόδια στην πασχαλίτσα

ανακύκλωση

2011-02-08T07:02:00.000-08:00

αριθμοί: είμαστε έξι..

2011-01-16T12:13:00.000-08:00

διάφημιση για τον φυσικό χυμό πορτοκαλιού

2009-09-01T10:04:00.000-07:00

Διαφημιστικό που κάναμε σε περιοχή που

το κύριο προϊόν είναι το πορτοκάλι, για το

φυσικο χυμό πορτοκαλιού

2009-08-26T22:41:00.000-07:00

Οργάνωση χώρου

Ο τρόπος που είναι οργανωμένος ο χώρος του νηπιαγωγείου , κατά τη γνώμη μου είναι πολύ ισχυρός παράγοντας μάθησης και διαπραγμάτευσης συναισθημάτων. Πρέπει να είναι ένας παράγοντας προώθησης της μάθησης και της δημιουργικότητας του παιδιού, καθώς και της συναισθηματικής του ασφάλειας.
Ο τρόπος που αντιμετωπίζω το θέμα αυτό είναι ο εξής:

Σταθεροί χώροι αναφοράς και λειτουργία τους:

Η γωνιά συζήτησης, αν χρησιμοποιηθεί, όπως συνηθιζόταν, για να ανακοινώνει το κάθε παιδί πως πέρασε, τότε μπορεί να χάσει το περιεχόμενό της. Ακούν με τις ώρες όλα τα παιδιά να μιλούν για ασήμαντα και σημαντικά γεγονότα χωρίς να ξέρουν που να σταματήσουν. Νομίζω ότι ανακοινώσεις τέτοιου είδους πρέπει να γίνονται ατομικά, δηλαδή, στις ελεύθερες δραστηριότητες. Να ξέρουν τα παιδιά ότι η νηπιαγωγός είναι διαθέσιμη για κουβεντούλα, είτε μόνη με το παιδί, είτε με μια μικρή παρεούλα, να συζητήσουν είτε ό,τι θέλουν τα παιδιά είτε αν ξέρει η νηπιαγωγός ότι κάτι χαρακτηριστικό συνέβη, να προκαλέσει τη συζήτηση, και όποιος θέλει συμμετέχει οι άλλοι ασχολούνται με τα δικά τους.
Η γωνιά συζήτησης είναι κυρίως για να σκεφτούμε όλοι μαζί, να αποφασίσουμε για ζητήματα, να αξιολογήσουμε εργασίες να βρούμε λύσεις για προβλήματα, να προτείνουμε πράγματα.
Κατά περίπτωση, όταν είναι να διαπραγματευτούμε κάποιο θέμα που μπορεί να προκύψει από μια εμπειρία ενός παιδιού και ενδιαφέρει και τα άλλα παιδιά, να το συζητήσουμε. Φυσικά και δεν θεωρώ ότι αυτά αποτελούν αρχές, απλά κατέληξα, μετά από χρόνια πειραματισμών, ότι λειτουργεί καλύτερα, αλλά προτάσεις από συναδέλφους είναι περισσότερο από ευπρόσδεκτες.

Γωνιά αυτοεξυπηρέτησης:

Ο χώρος όπου υπάρχει νερό σε κανάτα και τα παιδιά κάθε πρωί τοποθετούν τα ποτηράκια τους. Κάθε παιδί που διψά προκαλείται να αυτοεξυπηρετείται, όποτε διψά πίνει νερό, προσέχοντας μη χύσει το νερό. Αν το χύσει υπάρχουν σε μια γωνιά δίπλα στη βρύση σφουγγαρίστρα και φαράσι για να τακτοποιούν τις διάφορες ζημιές που τυχόν κάνουν.

Στο γραφείο υπάρχουν:
+μεγεθυντικός φακός
+σελοτέϊπ
+ κυάλια
+μαρκαδόροι, και άλλα υλικά που μπορούν να χρησιμοποιούν τα παιδιά.

Σε ράφια χαμηλά υπάρχουν:

+χαρτί
+μαρκαδόροι
+ξυλομπογιές
+παστέλ (βαζάκια με διάφορα χρώματα), πινέλα διάφορου πλάτους
+χαρτί για καβαλέτο
+χαρτιά γλασέ , κομμένα σε μικρά κομμάτια, γκοφρέ, χαρτόνια σε Α4 διάφορα χρώματα , πανάκια διάφορα σε σχήματα και μεγέθη για κολλάζ
+ό,τι χρειάζονται τα παιδιά για να δημιουργήσουν

Σε ράφια χαμηλά:

+επιτραπέζια παιχνίδια
+χωριστά τα εύκολα χωριστά τα δύσκολα
+τα καινούργια (γιατί κάθε τόσο προστίθενται νέα παιχνίδια, με τους κανόνες τους), η δικιά μου μέθοδος εισαγωγής επιτραπέζιων είναι να παίζω τα νέα παιχνίδια με μια ή δυο ομάδες παιδιών και μετά να τα αφήνω για επιλογή, αλλά πάντα τα παιδιά που τα παίζουν να ξέρουν τους κανόνες με τη διαδικασία του παιχνιδιού. Σταδιακά τα παιδιά προσθέτουν κανόνες για δυσκολία και τα μαθαίνουν και σε άλλα ή μικρότερα παιδιά.

Σε χαμηλά ράφια:

+γάζες διάφορων χρωμάτων κυρίως πράσινα, μπλε, κόκκινα, να αναπαριστούν φυσικά φαινόμενα.
+κορδέλες, διαφόρων χρωμάτων με τα χερούλια τους(συνήθως τα βάζω σε μαραγκό με πιαστράκι να είναι εύκολο να τα χειρίζονται και να παίζουν μόνα τους, δημιουργώντας χορογραφίες)
+σακουλάκια ισορροπίας

Βιβλιοθήκη:

+Βιβλία που έχουμε διαβάσει
+Βιβλία που έχουμε φτιάξει
+Μια γωνίτσα που κάθονται για να «διαβάζουν», ό,τι έχουμε διαβάσει στη γωνιά συζήτησης, να παράγουν ουσιαστικά, δημιουργώντας δικά τους σενάρια, τροποποιημένα ή και τα σενάρια των ίδιων των βιβλίων, που έχουμε διαβάσει, κοιτώντας τις εικόνες.

Γωνιές απασχόλησης

Δεν πιστεύω ότι οι γωνιές απασχόλησης πρέπει να είναι σταθερές, πρέπει να αντικατοπτρίζουν τα εκάστοτε ενδιαφέροντα των παιδιών και να συμμετέχουν στη δημιουργία τους. Άλλωστε δεν υπάρχει χώρος για πολλές γωνιές απασχόλησης, στα περισσότερα νηπιαγωγεία.
Οι γωνιές απασχόλησης αλλάζουν κατά καιρούς λαμβάνοντας υπόψη τόσο τα ενδιαφέροντα των παιδιών (περιστασιακά ή σταθερά), όσο και τις πολιτισμικές συνήθειές τους. Πρέπει επίσης να λαμβάνουμε υπόψη πως μπορούμε να τις εκμεταλλευτούμε μαθησιακά, τι δηλαδή ευκαιρίες προσφέρουν για Μαθηματικές ή γλωσσικές ή ευκαιρίες κοινωνικοποίησης, γενικά.
Έχουμε μια γωνιά που τροποποιούμε, στην αρχή της χρονιάς την κάνουμε κουκλόσπιτο, με κουζινικά, μωρό κλπ., μια γωνιά που παραπέμπει στο σπίτι και βοηθά στην κοινωνικοποίηση, δίνει δε άπειρες ευκαιρίες για επαφή των παιδιών μεταξύ τους, μια γωνιά που βοηθά τα δειλά παιδιά να γνωριστούν καθώς και τα αλλοδαπά να γνωριστούν και να εξασκηθούν στην ελληνική γλώσσα, αυτό αποτελεί ένα παράδειγμα, αφήνεται στη δική μας δικαιοδοσία τι θα επιλέξουμε.
Γωνιά - ιατρείο: Παρουσιάζει πολλές ευκαιρίες για να παίξουν συμβολικό παιχνίδι , να εξοικειωθούν με την έννοια του ιατρείου, να αποκτήσουν τη συνήθεια να επισκέπτονται το γιατρό χωρίς να φοβούνται τη διαδικασία. Διάφορες συνήθειες παλιές σύγχρονες όσον αφορά την ιατρική παροχή υπηρεσιών.

Καφενείο: Προωθεί κάλλιστα Μαθηματικές έννοιες, όπως τόσα όσα, ένα για κάθε ένα. Τόσα για τον καθένα, κλπ. Επιπλέον είναι ένα πολιτισμικό στοιχείο κοινό στη χώρα μας και στις γειτονικές χώρες.

Ταβέρνα, κομμωτήριο και χίλιες δυο γωνιές που τα παιδιά θα ενδιαφερθούν και θα βοηθήσουν, με τη συμβολή και γονιών, στο στήσιμό τους.

Ενδεικτικά χρησιμοποίησα κάποιες ιδέες για τις γωνιές απασχόλησης.

2009-08-26T22:21:00.000-07:00

Σχόλια για το Νέο Διαθεματικό Αναλυτικό Πρόγραμμα (Οδηγός Νηπιαγωγού /Εκπαιδευτικό Υλικό)ΣΣΕισαγωγή: Διαθεματική – Βιωματική Προσέγγιση: Μερικές σκέψεις πάνω στο νέο αναλυτικό πρόγραμμα

από τη νηπιαγωγό Χαρά Ρεντζέλου, νηπιαγωγό

Έτυχε την χρονιά που πρωτοδημοσιεύτηκε το Νέο αναλυτικό πρόγραμμα να είμαι για μετεκπαίδευση στο Μαράσλειο Διδασκαλείο και αντιλήφθηκα ότι πολύ σύγχυση προκλήθηκε από τη δημοσίευσή του και την μελλοντική εφαρμογή του.
Με απασχόλησε πολύ το γιατί συνέβη και κυρίως το ότι οι δημιουργοί του νέου αναλυτικού προγράμματος δεν μπορούσαν να δώσουν σαφείς εξηγήσεις για το τι άλλαξε.

Ακόμη και στο ΔΕΠΣ δεν εξηγείται επαρκώς γιατί δημιουργήθηκε το νέο αναλυτικό πρόγραμμα. Συνηθίζεται όταν ανακοινώνονται νέα αναλυτικά προγράμματα, παντού στον κόσμο, να υπάρχει μια εισαγωγή για την ανάγκη δημιουργίας του νέου αναλυτικού προγράμματος, στην προκειμένη περίπτωση , πιστεύω, δεν εξηγήθηκε καθόλου η ανάγκη νέου αναλυτικού προγράμματος, αλλά αφέθηκε να πιστέψουμε ότι συνηθίζεται να αλλάζουν κάθε τόσο τα προγράμματα και ότι είναι μέρος μιας ρουτίνας.
Πολλές ήταν οι σκέψεις σχετικά με το νέο αναλυτικό πρόγραμμα , την πρόσληψή του από τις νηπιαγωγούς, την παρουσίασή του, και τις προτάσεις για την εφαρμογή του.
Αυτές τις σκέψεις ήθελα να μοιραστώ με συναδέλφους και τις έβαλα στο άρθρο που ακολουθεί.
Πολύ θα ήθελα μια ανατροφοδότηση στο θέμα και ίσως κάποιες δικές σας σκέψεις.

Νέο Διαθεματικό Αναλυτικό Πρόγραμμα

Το νέο αναλυτικό πρόγραμμα δίνει έμφαση στη διαθεματική προσέγγιση. Η διαθεματική προσέγγιση ήταν μια μέθοδος που ανέκαθεν χρησιμοποιούνταν στο νηπιαγωγείο, και κυρίως σε παλαιότερες εποχές (βλ. ενιαία συγκεντρωτική διδασκαλία). Ποια είναι τότε η διαφορά μεταξύ διαθεματικής και ενιαίας συγκεντρωτικής μεθόδου; Αναρωτήθηκα μαζί με άλλους/ες συναδέλφους.
Η ενιαία συγκεντρωτική διδασκαλία έδινε έμφαση στο αντικείμενο που πραγματευόμαστε, την κάθε φορά, χωρίς να λαμβάνει υπόψη το παιδί και τα ενδιαφέροντά του, χαρακτηριστικά είναι τα θέματα, τα οποία ήταν και ενιαία, ανά την Ελλάδα: «Οι εποχές, ο γεωργός, τα επαγγέλματα, οι φυλές (όπου οι κάτοικοι των χωρών εμφανίζονται είτε με χόρτινες φούστες, είτε ντυμένοι με δερμάτινα, από φώκια , ρούχα στην Αλάσκα, κάτι αντίστοιχο με το να παρουσιάζεται ο έλληνας στο εξωτερικό με φουστανέλα, δηλαδή), σε μια εποχή όπου ντοκυμαντέρ δείχνουν τις πραγματικές διαστάσεις και συνήθειες απομακρυσμένων χωρών, και είναι προσβάσιμο ακόμα και σε παιδιά της ηλικίας του νηπιαγωγείου .
Όπως σε όλο τον κόσμο έτσι και εδώ, λίγο καθυστερημένα, αμφισβητήθηκαν τέτοιου είδους μαθησιακά πρότυπα, και στη θέση τους δόθηκε η κατεύθυνση του βιωματικού προσανατολισμού, αλλά δυστυχώς δεν δόθηκε αρκετή έμφαση στην αμφισβήτηση του παλιού συστήματος διδασκαλίας, με αποτέλεσμα να προκαλείται σύγχυση σε κάποιες νηπιαγωγούς.
Το κύριο χαρακτηριστικό που φέρει το νέο αναλυτικό πρόγραμμα, κατά τη γνώμη μου, δεν είναι η διαθεματικότητα, η οποία ανέκαθεν υπήρχε, αλλά το ότι είναι παιδοκεντρικό που σημαίνει εστιάζει στις καθημερινές-βιωματικές απορίες των παιδιών, όποιες και αν είναι αυτές, στον τρόπο που διατυπώνονται από τα παιδιά, στον τρόπο που ενισχύονται από τον εκπαιδευτικό, στον τρόπο που πραγματεύονται από τα παιδιά και τον διδάσκοντα, σε συνεργασία και με συμμετοχή των παιδιών, στη διαδικασία, πράγμα που είναι εντελώς νέο για τα ελληνικά δεδομένα.
Έτσι η ενιαία συγκεντρωτική διδασκαλία είχε κάποια χαρακτηριστικά που αντιπροσώπευαν την εποχή, δηλαδή προωθούσε ένα είδος μάθησης που ήταν αντικειμενοκεντρική (σταθερά θέματα) και είχε μερικά από τα εξής χαρακτηριστικά:

1.2. Ενιαία συγκεντρωτική διδασκαλία

Το θέμα ήταν δοσμένο από την παιδαγωγό, εν είδη κλειστού αναλυτικού προγράμματος (εξ’ ου και τα θέματα που κυριαρχούσαν ήταν:εποχές, όργωμα, ζώα της αυλή, και όλα τα θέματα που προαναφέρθηκαν )
Ο τρόπος διεξαγωγής ήταν συγκεκριμένος και αδιαπραγμάτευτος
Η ιεράρχηση της γνώσης ήταν σταθερή, όπως και τα θέματα, και η γνώση δοσμένη, σταθερή και αδιαπραγμάτευτη και με γραμμικό τρόπο
Οι σχέσεις μεταξύ των εκπαιδευτών και εκπαιδευόμενων σταθερή με διακριτούς κανόνες και αποτελέσματα. Η συμβολή των παιδιών ήταν πενιχρή και η αξιολόγηση ήταν ποσοτική, δοσμένη από το ίδιο το αντικείμενο διαπραγμάτευσης

1.3. Διαθεματική – Βιωματική προσέγγιση:

Όποιος λέει ότι υιοθετεί την βιωματική προσέγγιση και πραγματεύεται θέματα όπως τα παραπάνω (εποχές, επαγγέλματα,κλπ.) και με τον ίδιο τρόπο, πρέπει να επανεξετάσει και να δει τι έχει μπερδέψει:
Η βιωματική προσέγγιση φέρει αμφισβήτηση όλων αυτών των θεμάτων που εισάγονται στην εκπαιδευτική διαδικασία χωρίς καμιά λειτουργικότητα και σύνδεση με την καθημερινή ζωή του παιδιού, καθώς και τα ερωτήματα που δημιουργούνται στο παιδί. Τα νέα αναλυτικά προγράμματα, μεταξύ αυτών είναι και αυτό της διαθεματικής προσέγγισης, δίνουν έμφαση στη λειτουργικότητα των προγραμμάτων και θεμάτων που πραγματεύονται εκπαιδευτικοί και παιδιά (οι εκπαιδευτικοί ως διευκολυντές, οι μαθητές ως πρωταγωνιστές).
Η παιδοκεντρικότητα των θεμάτων, η επιλογή και η διαδικασία πραγμάτευσής τους από τα παιδιά είναι τα κύρια χαρακτηριστικά του νέου αναλυτικού προγράμματος. Επίσης η λύση καθημερινών προβλημάτων και ερωτημάτων των παιδιών, το δεύτερο που πηγάζει από το πρώτο, και η δημιουργία νοοτροπίας φιλικής προς το περιβάλλον και τη δημιουργικότητα του κάθε παιδιού - ατόμου.
Οι δραστηριότητες που οργανώνονται είναι πάντα σε συνάρτηση με τα ενδιαφέροντα και τις απορίες των παιδιών. Συνδέοντας έτσι τη διαδικασία της μάθησης με την καθημερινή ζωή του παιδιού.
Επιπλέον η συνεργασία πρέπει να γίνεται σε ομάδες ώστε να αποφεύγεται το δίπολο των παλιών προγραμμάτων (καλός-κακός μαθητής). Με τον τρόπο αυτό εκμεταλλευόμαστε τις ποικίλες ικανότητες των παιδιών, ώστε το αποτέλεσμα της μάθησης να είναι συλλογικό, με τη συμμετοχή όλων.
Τα παιδιά συμμετέχουν, το καθένα με το δικό του τρόπο και αξιολογούνται με τη συμβολή τους και με τον τρόπο που συνεργάζονται, με τον τρόπο που διατυπώνουν τις απορίες τους και τις λύσεις που βρίσκουν σε προβλήματα καθώς και το πόσο συνεργάζονται στην ομάδα. Το ίδιο και με τον εκπαιδευτικό, τα κριτήρια είναι τα ίδια.

2. Αξιολόγηση

Για να δούμε την πορεία του παιδιού θα μπορούσαμε να κοιτάξουμε μερικές παραμέτρους της καθημερινής δραστηριότητάς του, συνεδέοντάς τες και με τον τρόπο που εμείς συμβάλουμε στην πραγμάτευση του εκάστοτε θέματος:

Συνεργάζεται λεκτικά με τα άλλα παιδιά;
Πώς λύνει τις διαφορές του χρησιμοποιώντας επιχειρήματα; τη δύναμή του; την εξυπνάδα του;
Συμβάλει στην ομάδα;
Καπελώνει την ομάδα;
Είναι αδρανές; Δεν λαμβάνει πρωτοβουλίες;
Είναι ενεργητικός ή παθητικός δέκτης ;
Κάθεται αρκετή ώρα χωρίς να κάνει τίποτε;
Βρίσκει λύσεις; ευχαριστιέται στο νηπιαγωγείο;
Είναι αγαπητό στα άλλα παιδιά;
Είναι εφευρετικό;
Παίζει στο διάλειμμα;
Βρίσκει εύκολα παρέα ή περιφέρεται άσκοπα;
Που χρειάζεται ενίσχυση;

2009-08-25T21:24:00.000-07:00

Δυσλεξία

Φαίνεται ότι τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο αντιμετωπίζουμε προβλήματα γλωσσικά με τα παιδιά του νηπιαγωγείου. Ένα από αυτά, αν υποθέσουμε ότι είναι γλωσσικό πρόβλημα, στην ευρεία του έννοια, φαίνεται να είναι και το πρόβλημα της δυσλεξίας, ένα πρόβλημα που είναι δύσκολο να εντοπιστεί στην ηλικία του Νηπιαγωγείου γιατί έχει σχέση με την ανάγνωση και γραφή, δεξιότητες που δεν διδάσκονται διεξοδικά στο νηπιαγωγείο
Το παρακάτω άρθρο εντοπίζει χαρακτηριστικά της δυσλεξίας, δίνει μερικά στοιχεία που μας βοηθούν στη διάγνωση της δυσλεξίας, ακόμα και στο νηπιαγωγείο και γενικά εξηγεί το φαινόμενο και πως αντιμετωπίζεται από γονείς και εκπαιδευτικούς.
Ακολουθεί μια αναλυτική παρουσίαση του άρθρου από τη Χαρά Ρεντζέλου, νηπιαγωγό.

Overcoming Dyslexia: what new brain science reveals-and what parents can do (Trey Oates, Trey Oates, 8, whose dyslexia was recognized in kindergarten
Time, September8, 2003

Το γιατί μερικά παιδιά βασανίζονται τόσο πολύ να μάθουν να διαβάζουν ήταν ένα μυστήριο. Οι ερευνητές σήμερα γνωρίζουν τι συμβαίνει- και τι πρέπει να γίνει σε σχέση με τη δυσλεξία.
Μερικά από τα παιδιά με δυσλεξία μπορούν να αναγνωρίζουν τα γράμματα, τους ήχους των γραμμάτων, αλλά να μη μπορούν να σχηματίσουν τις λέξεις , παρόλο που κατά τα άλλα είναι πολύ έξυπνα. Ο Σον, ένα δυσλεξικό παιδί, π.χ., λέει χαρακτηριστικά: « βλέπω έναν τοίχο αδιαπέραστο, μπορώ να αναγνωρίσω λέξεις μεγάλες όπως ηλεκτρισμός, αλλά δυσκολεύομαι τρομερά σε λέξεις μικρές όπως βάρος, χάρος, τρία»
Ο Σον έχει δυσλεξία, μια αναγνωστική διαταραχή που εμμένει παρά την εκπαιδευτική προσοχή που έχει μαζί με κάποια από αυτά τα παιδιά, και παρόλο ότι μερικά από αυτά τα παιδιά έχουν ευφυΐα πάνω από το μέσο όρο. Είναι μια διαταραχή που επηρεάζει πάνω από το 10% του πληθυσμού, σύμφωνα με ερευνητές.
Η διαταραχή αυτή έχει διαγνωστεί περίπου ένα αιώνα πριν, στην Ευρώπη, παρ’ όλα αυτά, είναι ακόμα μικρό το ποσοστό διάγνωσης. Ακόμη και τώρα οι γονείς οι δάσκαλοι και οι ειδικοί αποδίδουν αυτή την διαταραχή σε τεμπελιά ή μερικές φορές σε δυσκολία των γονιών να παραδεχτούν ότι το παιδί τους δεν είναι και τόσο έξυπνο. Μόλις έχει αρθεί το στίγμα και το μυστήριο που κάλυπτε αυτή τη διαταραχή. Αρχίζουν και διαπιστώνουν ότι η δυσλεξία έχει να κάνει με τη βιολογία και όχι με τη φύση του χαρακτήρα του παιδιού. Η δυσλεξία φαίνεται να βοηθά, μερικές φορές, στο να σκέφτεται κανείς εκτός των καθιερωμένων.
Οι επιστήμονες σε έρευνα βρήκαν ότι υπάρχει ένα ελάττωμα στην «νευρολογική καλωδίωση» των δυσλεξικών που κάνει την ανάγνωση μια πολύ δύσκολη διαδικασία. Υπάρχει, κατά μια έρευνα, ένα γονίδιο το γονίδιο DYXCI , το οποίο βρέθηκε ότι ήταν ελαττωματικό σε μεγάλο ποσοστό δυσλεξικών σε σχέση με μη δυσλεξικούς.
Ευτυχώς οι ερευνητές προτείνουν στρατηγικές για να ξεπεραστεί αυτό το ελάττωμα. Η πιο επιτυχής στρατηγική είναι αυτή που προσπαθούν να ενισχύσουν την ικανότητα του εγκέφαλου να συνδέει γράμματα με τον ήχο που αντιπροσωπεύουν
(μεταγενέστερα από το γιατί συμβαίνει ). Μερικές έρευνες έχουν βρει ότι η κατάλληλη αντιμετώπιση που αρχίζει αρκετά νωρίς μπορεί να κάνει το ελάττωμα να εξαφανιστεί τελείως, εδώ έγκειται και η σπουδαιότητα της διάγνωσης στις τάξεις του νηπιαγωγείου.
Η νέα επιστήμη μπορεί ακόμα και να αρχίσει να αλλάζει την κυβερνητική πολιτική.
…Στο κρατικό σχολικό σύστημα στην Αμερική έχουν αναλάβει να διαγιγνώσκουν τα δυσλεξικά παιδιά και να τα βοηθούν, αλλά έλλειψη χρημάτων και εκπαιδευτικού υλικού σημαίνει ότι τα παιδιά παραμελούνται μέσα στο σύστημα, και οι γονείς βρίσκονται αβοήθητοι και πιέζουν τους υπεύθυνους των σχολείων της περιοχής τους. Στην Ευρώπη δεν υπάρχει κοινή πολιτική για όλους. Στη Γαλλία , π.χ., η δυσλεξία δεν αντιμετωπίζεται μέσω του σχολικού συστήματος, τα παιδιά βοηθούνται εξωσχολικά με λογοθεραπευτές.
Πρέπει να αναφέρω εδώ ότι και στην Ελλάδα υπάρχει η ίδια αντιμετώπιση, με αποτέλεσμα τα παιδιά στην επαρχία, ή ακόμα και στα μεγάλα αστικά κέντρα, «να χάνουν το τρένο», και να παραμένουν οι κακοί ή οι μη ευφυείς μαθητές.
Στην Ελλάδα υπάρχει τεστ νευρολογικό συγκεκριμένου επιστήμονα που βοηθά στη διάγνωση και ψυχολογική στήριξη, αλλά δεν φαίνεται να έχει εξαιρετικά αποτελέσματα, διορθώστε με αν κάνω λάθος, στην αντιμετώπιση του προβλήματος. (τεστ Παυλόπουλου).
Η αναγνώριση της δυσλεξίας έχει επεκταθεί , αλλά η αντιμετώπισή της είναι σποραδική και εξαρτάται από το που ζεις.
Καθώς οι ερευνητές μαθαίνουν περισσότερα για τη δυσλεξία οι μύθοι καταρρίπτονται. Μπορεί να έχεις ακούσει π.χ.

ότι η δυσλεξία αφορά στο ότι κανείς γράφει ανάποδα τις λέξεις. Λάθος. Σχεδόν όλα τα παιδιά γράφουν ανάποδα (σαν σε καθρέφτη) όταν μαθαίνουν να γράφουν, παρόλο ότι τα παιδιά με δυσλεξία το κάνουν πιο συχνά.

Μπορεί να πιστεύεται ότι περισσότερα αγόρια από ότι κορίτσια έχουν δυσλεξία. Λάθος: Συνήθως προσέχουμε τα αγόρια γιατί είναι πιο άτακτα και έτσι δείχνουν πιο πολύ την απογοήτευσή τους

Μπορεί να πιστεύεται ότι μπορεί κανείς να ξεπεράσει την δυσλεξία. Ο πιο επικίνδυνος μύθος: οδηγεί τους γονείς να καθυστερούν την αντιμετώπιση και να καθυστερούν τα παιδιά ακόμα πιο πολύ . Εάν τα παιδιά διαγνωστούν αργά , μπορούν ακόμα να μάθουν να διαβάζουν , αλλά δεν θα είναι εύκολο γι’ αυτά ( εάν διαγνωστείς μετά τα 9 παίρνει το διπλάσιο χρόνο να το ξεπεράσεις), λέει η Σίρλευ Κράμερ, διευθύντρια του Ινστιτούτου Δυσλεξίας στη Βρετανία.

Όλα αυτά δεν σημαίνουν βέβαια ότι οι δυσλεξικοί δεν μπορούν να επιτύχουν, ίσα- ίσα που στον καλλιτεχνικό χώρο , τις επιχειρήσεις και τις επιστήμες εκπροσωπούνται περισσότερο από επαρκώς.
Ίσως γιατί ο εγκέφαλός τους είναι συνδεδεμένος διαφορετικά και βρίσκουν λύσεις που είναι πρωτότυπες και έξω από τα συνηθισμένα. Συχνά λένε ότι βλέπουν τα πράγματα τρισδιάστατα ή ως ένα πολυδύναμο παιχνίδι σκακιού. Ίσως βέβαια το γεγονός ότι αγωνίζονται με την ανάγνωση από πολύ νωρίς τα προετοιμάζει καλύτερα με τις αντίξοες συνθήκες στον συνεχώς μεταβαλλόμενο κόσμο μας.
Αλλά αυτός ο αγώνας μπορεί να σημαίνει και το αντίθετο. Η έρευνα έδειξε ότι «η παρουσία δυσλεξίας από τα 8 έχει μια άσχημη πρόγνωση όσον αφορά την σχολική απόδοση, την επαγγελματική αποκατάσταση και την πνευματική ανάπτυξη».
«Παιδιά 6 και 8 προοδεύουν γρήγορα στην ανάγνωση» λέει η Κράμερ. Αλλά έξυπνα δυσλεξικά παιδιά μένουν πίσω και αναρωτιούνται τι πάει στραβά. «Μετά έρχονται οι πονόκοιλοι – «δεν θέλω να πάω σχολείο σήμερα»… Και ακόμα χειρότερα οι συνομήλικοί τους μπορεί να εντείνουν το πρόβλημά τους, ή και να απομονώνουν τα παιδιά αυτά.- περίπτωση που η μητέρα του Σον θυμάται πολύ καλά.
Για να είμαστε ειλικρινείς οι ερευνητές δεν καταλαβαίνουν ακόμα όλα όσα πρέπει όσον αφορά τις μαθησιακές δυσλειτουργίες. Η δυσλεξία, για παράδειγμα, μπορεί να εμπεριέχει πολλές υποπεριπτώσεις. «Για πολύ καιρό υπήρχε η διάγνωση απλά «δυσλεξία», αλλά αυτή είναι μια πολύ άγαρμπη κατάταξη», λέει ο Ράινχαρτ Γουέρθ, καθηγητής κοινωνικής παιδιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου, που ανέπτυξε ένα πρόγραμμα στους υπολογιστές για να βοηθήσει τα παιδιά με δυσλεξία να διαβάζουν. Αλλά όποια και να είναι η ακριβής φύση της διαταραχής , η έρευνα για απαντήσεις αρχίζει με τον γραπτό λόγο.
Σκεφτείτε πόσο θαυμαστό είναι ότι ο καθένας μπορεί να μάθει να διαβάζει. Η ανάγνωση προϋποθέτει ότι ο εγκέφαλος μπορεί να κατευθύνει τους οπτικούς και λεκτικούς επεξεργαστές με έναν τέτοιο τρόπο που τεχνητά σημεία όπως αυτά της γραφής σε ένα χαρτί, να συνδέονται με τους ήχους που εκπροσωπούν. Δεν είναι αρκετό να ακούει και να κατανοεί κανείς διάφορες λέξεις. Ο εγκέφαλος πρέπει να τις αναλύει στους ήχους τους ή τα φωνήματά τους. Όταν βλέπεις την λέξη γάτα ο εγκέφαλός σου πρέπει να ακούει τον ήχο γ α τ α και να συνδέει το αποτέλεσμα με το ζώο που νιαουρίζει.
Σε αντίθεση με την ομιλία, που κάθε παιδί με τη στοιχειώδη νοητική ανάπτυξη θα αναπτύξει με το να μιμείται τους γύρω του που μιλούν, η ανάγνωση πρέπει να διδαχθεί με σύστημα. Οι γλωσσολόγοι πιστεύουν ότι η ομιλία είναι 50.000 με 100.000 χρονών. Αλλά ο γραπτός λόγος είναι πιθανόν μόνο 5.000 χρονών. «Δεν είναι αρκετός χρόνος για να αναπτύξει ο εγκέφαλος μερικές περιοχές για αυτόν τον σκοπό» λέει η Γουίνιβερ Ήντεν, καθηγήτρια παιδιατρικής σε Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον. «Ίσως χρησιμοποιούμε ένα δίκτυο περιοχών του εγκεφάλου που προοριζόταν να κάνει κάτι λίγο διαφορετικό από αυτό που το βάλαμε να κάνει» Και όπως υποστηρίζει, ο εγκέφαλος δουλεύει σε άλλη περιοχή από εκείνη που προοριζόταν- ώστε μερικά ελαττώματα που προκύπτουν από αυτές τις παρεκτροπές πρέπει να εξαλειφθούν, να σβηστούν
Για να κατανοήσει κανείς για το τι είδους ελαττώματα μιλάμε πρέπει να κατανοήσει πως λειτουργεί ο εγκέφαλος. Οι ερευνητές έχουν από καιρό αντιληφθεί ότι τα δύο ημισφαίρια του εγκέφαλου εκτελούν διαφορετικές λειτουργίες. Παρόλο ότι η κατανομή του έργου τους δεν είναι τόσο διακριτή, το αριστερό ημισφαίριο είναι πιο ειδικευμένο στο να επεξεργάζεται τον λόγο, ενώ το δεξί είναι προγραμματισμένο να αναλύει χωρικά σήματα. Η ειδίκευση δεν σταματά εκεί. Σε κάθε ημισφαίριο , διαφορετικές περιοχές του εγκέφαλου διαχωρίζουν διάφορα καθήκοντα(εργασίες)ακόμα πιο αναλυτικά. Έτσι για να διαβάσεις ένα σονέτο , να πιάσεις μια μπάλα ή να αναγνωρίσεις ένα πρόσωπο χρειάζεται η περίπλοκη συνεργασία ενός αριθμού διαφορετικών περιοχών του εγκεφάλου.
Οι περισσότερες γνώσεις που έχουν οι νευρολόγοι για τον εγκέφαλο προέρχονται από την μελέτη ανθρώπων που εγχειρίζονται για εγκεφαλικές κακώσεις. Σίγουρα αυτός δεν είναι ο πιο κατάλληλος τρόπος για να μάθει κανείς για τον εγκέφαλο. Ακόμα και η πιο προηγμένη τεχνολογία μπορεί να απεικονίσει ανατομικά τον εγκέφαλο, αλλά όχι την λειτουργία του και πως συνεργάζονται οι διάφοροι τομείς του εγκεφάλου. ….τα παιδιά με δυσλεξία διαπιστώθηκε ότι χρησιμοποιούσαν περισσότερο τη μνήμη για να αποτυπώσουν τη διαδικασία ανάγνωσης παρά την αποκωδικοποίηση…..
Υπάρχει μια κληρονομική αδυναμία να κατανοήσουν τη λειτουργία των φωνημάτων. Δεύτερον, επειδή η αναγνώριση των λέξεων δεν γίνεται αυτόματα(όπως σε όλους τους άλλους), η ανάγνωση γίνεται βασανιστική και επίπονη. Αυτή η δυσκολία δεν γίνεται εύκολα κατανοητή από τον περίγυρο. Φανταστείτε να βλέπετε μια λέξη και να είναι σαν να τη βλέπετε για πρώτη φορά, κάθε φορά, και θα κατανοήσετε τη δυσκολία. Λέει μια μητέρα «βλέπαμε το άρθρο το και κάθε φορά ήταν σαν να το έβλεπε για πρώτη φορά».
Αυτά για το τι είναι δυσλεξία. Αλλά οι περισσότεροι γονείς θα ήθελαν να ξέρουν τι να κάνουν. Ευτυχώς ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι αρκετά δεκτικός στις εντολές. Οι άνθρωποι αντιδρούν διαφορετικά ο καθένας σύμφωνα με τον χαρακτήρα και τη δυσκολία που έχει. «Τα δεδομένα που έχουμε δεν καταδείχνουν ένα πρόγραμμα που να υπερέχει» λέει η Σέιγουιτς. Αλλά τα πιο επιτυχημένα προγράμματα δίνουν έμφαση στα ίδια βασικά στοιχεία:

Εξάσκηση στο χειρισμό των φωνημάτων
κτίσιμο λεξιλογίου

Βελτίωση της αντιληπτικής ικανότηταςκαι

Βελτίωση της ευχέρειας στο διάβασμα

Όλα πρέπει να είναι υπολογισμένα. «Συνδέεις τα γράμματα με τους ήχους τους», λέει η Πηρ, παιδαγωγός και βεβαιώνεσαι ότι τα παιδιά κατανοούν την ανάλυση των λέξεων. Η διδασκαλία είναι επαναληπτική και συνεχιζόμενη, επαναλαμβάνεις ό,τι έχει μάθει ήδη το παιδί». Η μέθοδος αυτή περιέχει κάποιους κανόνες.

Συνδέουμε σύμφωνα με φωνήεντα, ένα- ένα, για να δουν πως σχηματίζονται. Όλα τα παιδιά ωφελούνται από αυτό.

Διάβασμα φωναχτά με κάποιον καλό αναγνώστη που μπορεί με ηρεμία να διορθώνει τα λάθη. Έτσι ο εγκέφαλος κάνει τις σωστές διασυνδέσεις μεταξύ λέξεων και ήχων από την αρχή.

Χρησιμοποιούμε όλες τις αισθήσεις και μέσα, βίντεο, γραφή, ομιλία.

Και όπως θα μπορούσε κανείς να φανταστεί, όσο πιο γρήγορα επέμβουμε τόσο το καλύτερο και τόσο καλύτερα αποτελέσματα θα έχουμε. Όλα τα παιδιά θα πρέπει να εξετάζονται όταν πρωτοπαρακολουθούν σχολείο.
Πως μπορείς να διαγνώσεις κάποιο παιδί με δυσλεξία πριν αρχίσει ανάγνωση;
Υπάρχουν κάποιες συμπεριφορές που μας υποψιάζουν:

Δυσκολία στη ομοιοκαταληξία, δείχνει ότι κάτι δεν πάει καλά

Αργότερα μπορεί να προσέξεις ότι το παιδί απομνημονεύει λέξεις παρά τις διαβάζει.

Η παρατήρηση του δάσκαλου ότι κάτι δεν πάει καλά με την ανάγνωση πρέπει να σας ενεργοποιήσει

Εάν το ανιχνεύσουμε νωρίς μπορεί η δυσλεξία να αναστραφεί; Η εμπειρία είναι αισιόδοξη προς αυτή την κατεύθυνση.

Εγκεφαλογραφήματα νηπίων και μικρών παιδιών που είχαν ειδική εκπαίδευση ως δυσλεξικά μοιάζουν με τα εγκεφαλογραφήματα παιδιών που δεν είχαν ποτέ δυσκολία. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι μεγαλύτεροι σε ηλικία πρέπει να απελπίζονται. Τα εγκεφαλογραφήματα ενηλίκων με δυσλεξία δείχνουν ότι μπορούν να αντεπεξέλθουν με το να αποκωδικοποιούν με την επεξεργαστική δύναμη του δεξιού ημισφαιρίου του εγκεφάλου τους. Αλλά το τι δουλεύει με τα παιδιά δεν είναι απαραίτητο να δουλεύει και με τους ενήλικες. «Εάν είσαι 18 και έχεις τελειώσει το σχολείο η προτεραιότητά σου δεν είναι η φωνητική επίγνωση» λέει η Κρις είναι λίγο αργά να αρχίσεις μπ α μας κάνουν μπα».

Η τεχνολογία μπορεί να παίξει υποστηρικτικό ρόλο . Μερικοί δυσλεξικοί ανταπεξέρχονται με το να μαγνητοφωνούν βιβλία σε κασέτες. Επειδή η κατάστασή τους επηρεάζει την ικανότητά τους να γράφουν και να διαβάζουν, πολλοί δυσλεξικοί καταλήγουν να χρησιμοποιούν τη φωνητική αναγνώριση που προσφέρει η τεχνολογία για να προετοιμάσουν εργασίες, αναφορές και να κρατήσουν σημειώσεις. Κάποιες έρευνες έχουν δείξει ότι κάποια λογισμικά μπορούν να βελτιώσουν την ικανότητα ανάγνωσης. «Βρήκαμε βελτίωση στην αναγνώριση λέξεων, στην αναγνωστική αντίληψη και στην ορθογραφία», λέει ο Μάρσαλ Ράσκιν, ερευνητής. Το να λες, να ακούς και να βλέπεις συγχρόνως λέξεις βοηθάει τον εγκέφαλο να εξασκηθεί.
Δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις. Οι δυσλεξικοί πρέπει να καταναλώσουν περισσότερο χρόνο από ότι οι άλλοι.
Ένα άλλο χάρισμα των δυσλεξικών είναι η επιμονή τους, το μαθαίνουν αναγκαστικά.

Για τη Λώρα Νιούμαν, 9 χρονών, με δυσλεξία, η κύρια δεξιότητα είναι να μάθεις τους κανόνες να σπας τις λέξεις σε ήχους.

Πρότυπα:

Η δυσλεξία δεν σταμάτησε ανθρώπους να γίνουν γνωστοί στον τομέα τους. Σε μερικές περιπτώσεις ίσως να τους βοήθησε να γίνουν πιο δημιουργικοί όπως τον Έντισον, τον Τομ Κρουζ, τον Μπράνσον, την Αγκάθα Κρίστι, το Ντίσνευ.

Ένας παρατηρητικός δάσκαλος, που αναφέρεται ως παράδειγμα, αντιλήφθηκε το πρόβλημα του Όατς, ενός δυσλεξικού παιδιού, στο νηπιαγωγείο, και έκανε τη διαφορά.

Είναι δυσλεξικό το παιδί σας;

Συχνά μπορεί κανείς να εντοπίσει τα συμπτώματα αυτής της μαθησιακής δυσλειτουργίας ακόμα και πριν αρχίσει το παιδί να διαβάζει, εάν ξέρει τι να προσέχει

Ηλικία 3 έως 5 Το παιδί αυτής της ηλικίας…

Δεν ενδιαφέρεται να παίζει παιχνίδια με τους ήχους της γλώσσας, όπως επανάληψη και ρυθμικά τραγούδια ή τραγουδάκια με ομοιοκαταληξία;

Έχει πρόβλημα να μαθαίνει ρυθμικά τραγουδάκια όπως «ταραταραταταμ σταμάτησε το τραμ…»

Συχνά παραποιεί τις λέξεις και επιμένει να «μπεμπεκίζει»

Δεν αναγνωρίζει τα γράμματα του ονόματός του/της

Δυσκολεύεται να θυμηθεί τα ονόματα των γραμμάτων , αριθμών ή τις μέρες της εβδομάδας

Το παιδί των 5 με 6 χρονών ..

Δεν καταφέρνει να αναγνωρίζει και να γράφει γράμματα, να γράφει το όνομά του ή χρησιμοποιεί δική του ορθογραφία

Δεν μπορεί να σπάει τις λέξεις σε συλλαβές, όπως πασταφλώρα στο πάστα και Φλώρα

Ακόμα έχει δυσκολία να αναγνωρίζει λέξεις που ομοιοκαταληκτούν, όπως φλιτζάνι - τηγάνι

Δεν συνδέει τα γράμματα με τους ήχους τους. (ρωτήστε το πώς ονομάζουμε το μ, ή ακόμα καλύτερα το γράμμα που αρχίζει το όνομά του/της)

Παρακαλώ εαν έχετε κάποιες ιδέες σχετικά με πράγματα που μπορεί κανείς να κάνει με παιδιά που έχουν δυσλεξία, στείλτε μου μήνυμα, γιατί το θέμα είναι πολύ σοβαρό, και όσες περιπτώσεις είχα στην καριέρα μου, μετά από πολύ ψάξιμο παρέμειναν να αγωνίζονται με το πρόβλημα. Ακόμα και αν έχετε κάποιο σχετικό ιστολόγιο στείλτε το μου.

ευχαριστώ

2009-08-25T08:33:00.000-07:00

Κατά καιρούς, ασχολούμενη με γνωστικά αντικείμενα που ήθελα να διαπραγματευτώ στην τάξη, εφηύρα δραστηριότητες που βοήθησαν τα παιδιά να αντιληφθούν κάποιες έννοιες. Τις δραστηριότητες αυτές θα ήθελα να μοιραστώ, προτού δημοσιευτούν, μαζί σας.

Μια δραστηριότητα που προάγει Μαθηματικές έννοιες αρκετά πολύπλοκες, αλλά και αρκετά λειτουργική είναι η συνταγή της πλαστελίνης μας.
Η πλαστελίνη που κατασκευάζουμε είναι πιο μαλακή από του εμπορίου, μπορούμε να της δώσουμε το χρώμα που θέλουμε(εκτός από σκούρα χρώματα, λόγω του αλευριού, που τα μετατρέπει πάντα σε ανοιχτόχρωμα), και διατηρείται σε ταπεράκι για πολύ καιρό.

Παρακάτω εικονίζεται μια συνταγή ενός παιδιού που μου ζήτησε να γράψω τα υλικά, αφού ο ίδιος είχε απεικονίσει τη διαδικασία(συνταγή). Πολλές φορές , τα παιδιά, παίρνουν τη συνταγή στο σπίτι για να φτιάξουν πλαστελίνη με τη μαμά.

Μια δραστηριότητα που μαθαίνει στα παιδιά να ερευνούν είναι: Να βρουν από ποιο γράμμα αρχίζουν τα ονόματα των πιο πολλών παιδιών της τάξης.
Τα παιδιά βρίσκουν το όνομά τους σε μια λίστα με τα ονόματα της τάξης , το κόβουν με το ψαλίδι προσεκτικά και το βάζουν κάτω από το γράμμα που αρχίζει το όνομά τους. Αν λέγεται ένα παιδί Γιώργος, για παράδειγμα, βάζει το όνομά του κάτω από το γράμμα Γ, στο τέλος καταγράφουμε ποιο είναι το γράμμα από το οποίο αρχίζουν τα πιο πολλά ονόματα, και βλέπουμε αν όλοι συμφωνούμε. Δεν έχει σημασία αν συμφωνούμε, αλλά η διαδικασία.
Ακολουθεί μια εργασία παιδιού:

Μετά τη φωνητική επίγνωση φτιάχνουμε ποιήματα με ομοιοκαταληξίες. Μια άσκηση ομοιοκαταληξίας για να αρχίσουμε ήταν η εξής: Αφού έχουμε διαβάσει ποιήματα και ιστοριούλες και είδαμε ότι τα ποιήματα είναι αυτά που έχουν μελωδικότητα, φτιάχνουμε έναν πίνακα με λέξεις που ομοιοκαταληκτούν ανά δυο .

Βλέπουμε όλοι μαζί ποιες λέξεις ομοιοκαταληκτούν και φτιάχνουμε ποιηματάκια με αυτές:

Ανέβηκα στη σκάλα και έπιασα τη μπάλα
Έβαλα το φλιτζάνι μέσα στο τηγάνι , κλπ.

Μια μέρα που θέλαμε να παραγγείλουμε πίτσα συζητάμε για το τι μας αρέσει να έχει μια πίτσα. Η διαδικασία είναι περίπλοκη γιατί θέλουμε να μοιράσουμε τις πίτσες, αλλά να είναι και οι αγαπημένες μας.
Τα παιδιά ζωγραφίζουν την πίτσα που τους αρέσει και αποφασίζουν με ποιους θα τη μοιράσουν. Θέλουμε να τη μοιράσουν δίκαια και γι’ αυτό προσπαθούμε να την χαράξουμε στο χαρτί σε όσα κομμάτια θέλουμε. Είναι μια διαδικασία που θα μας βοηθήσει να κατανοήσουμε την ώρα και πως απεικονίζεται, αργότερα.
Πιο κάτω απεικονίζεται η πίτσα της Σωτηρίας που τη μοίρασε με τρεις φίλες της:
Μια βόλτα στη λαϊκή είναι μια ευκαιρία για πολλές συζητήσεις. Μερικές από τις ερωτήσεις είναι: τι προϊόντα κυκλοφορούν; ποια λείπουν από τους πάγκους και γιατί; Ποια προϊόντα εμφανίζονται άλλες εποχές ; που καλλιεργούνται; Από πού έρχονται οι μπανάνες και τις έχουμε πάντα στη λαϊκή;
Για να προκύψουν αυτές οι ερωτήσεις και να έχουμε κάποια έρευνα κατανάλωσης, συντάσσω έναν κατάλογο με προϊόντα της λαϊκής που υπάρχουν την εποχή της επίσκεψης και προϊόντα που δεν υπάρχουν.

Τα παιδιά έχουν από έναν κατάλογο, σαν αυτό της φωτογραφίας επάνω, και σημειώνουν τι είδαν στη λαϊκή από τη λίστα, βάζουν μια κουκίδα σε αυτά που είδαν και όταν πάμε πίσω στο σχολείο σημειώνουν τι έχουν δει και το χρωματίζουν ανάλογα, όποιος θέλει φυσικά.

Χάρτες: Φτιάχνουμε το χάρτη της αυλής μας. Βγαίνουμε έξω, και φτιάχνουμε τα διάφορα παιχνίδια, τα δέντρα και ό,τι άλλο θεωρούμε απαραίτητο. Τα παιδιά βγαίνουν και συνεργάζονται με τους φίλους τους ή αν έχω παιδιά που θα μπορούσαν να αποθαρρυνθούν τα βάζω με παιδιά που είναι ικανά στην ζωγραφική. Παίρνουμε τους χάρτες και ανά δύο βάζουμε ένα σημαδάκι σε ένα σημείο. Εκεί πάει το ένα παιδί από την ομάδα και τοποθετεί μια σοκολάτα. Το άλλο παιδί πηγαίνει με το χάρτη(με την κουκίδα) να βρει τη σοκολάτα(σοκολάτα διπλή (με δυο κομμάτια), και μόλις τη βρει τη μοιράζονται. Είναι ένα παιχνίδι κρυμμένου θησαυρού, με δικό τους χάρτη.
Σας παραθέτω τον χάρτη της Νικόλ.

Διαδρομμή σχολείου σπιτιού. Μαθαίνουμε τη γειτονιά μας, και αφού τη δούμε στο χάρτη της πόλης την περπατήσουμε, πάμε λαϊκή, στα καταστήματα, σε μανάβικα, σε κρεοπωλεία, κλπ., καλούνται τα παιδιά να φτιάξουν τη διαδρομή σχολείου σπιτιού. Ο χάρτης που έφτιαξε η Ελπίδα, εκτίθεται παρακάτω.

Η Μαρία έφτιαξε τον χάρτη από ένα παραμύθι, στο οποίο η χελώνα για να μην την ενοχλούν συνέχεια για το που βρίσκονται τα σπιτάκια διάφορων ζώων φτιάχνει έναν χάρτη και τον κρεμάει στην πόρτα της. Ο χάρτης δεν υπήρχε στο βιβλίο, αλλά όλοι μας προσπαθήσαμε, εδώ βλέπουμε την προσπάθεια της Μαρίας.

Και άπειρες άλλες δραστηριότητες ανάλογα με το θέμα που πραγματευόμαστε και το στόχο που θέλουμε να επιτύχουμε.
Τα παραδείγματα είναι από διάφορες τάξεις μου, σε νηπιαγωγεία διάφορων περιοχών της Αθήνας. Μερικές από τις δραστηριότητες είναι δημοσιευμένες σε βιβλία μου, άλλες θα δημοσιευθούν σύντομα.

Χαρά Ρεντζέλου, νηπιαγωγός

2009-08-23T11:41:00.000-07:00

for english press here

Είμαι νηπιαγωγός με πάθος για τη δουλειά μου και θέλω πάρα πολύ να επικοινωνώ με άλλες συναδέλφισσες/ους για ζητήματα που αφορούν τα «νηπιαγωγικά».

Έχω δουλέψει στο εξωτερικό και στην Ελλάδα για αρκετά χρόνια.

Φέτος δουλεύω στην επαρχία σε ιδανικές συνθήκες.

Έχω δημοσιεύσει βιβλία για τα νήπια και τα προνήπια, έχω ένα άλλο υπό έκδοση και πολύ θα μου άρεσε να έχω σχόλια από συναδέλφισσες σχετικά με τη δουλειά μου και τις πρακτικές στην τάξη, τόσο της δικής μου όσο και της δικής τους.

Έχω ασχοληθεί με τη μετάφραση παιδικού βιβλίου και με ενδιαφέρει (από Αγγλικά στα Ελληνικά), καθώς και τη συγγραφή παιδικού βιβλίου για την προσχολική ηλικία, παρόλο ότι δεν έχω δημοσιεύσει τίποτε σχετικό, αλλά έχω φτιάξει πολλά παραμύθια για το εκάστοτε νηπιαγωγείο που δούλευα και μόνο γι αυτό.

Με απασχολούν θέματα όπως:

Δυσλεξία και πως αντιμετωπίζεται

Μαθησιακά προβλήματα και πως δουλεύουμε με τα παιδιά αυτά, ώστε να αναδείξουμε τα άλλα ταλέντα τους.

Πως δουλεύουμε με τα παιδιά για να δημιουργήσουμε κάποιες νοοτροπίες που θα αλλάξουν τον κόσμο γύρω μας και θα τα κάνουν πιο ενημερωμένους και ευσυνείδητους πολίτες με συνήθειες που θα τα κάνουν να φροντίζουν το περιβάλλον γύρω τους και θα βρίσκουν λύσεις σε προβλήματα που απασχολούν τον κόσμο γενικά.

Το νέο αναλυτικό πρόγραμμα και η αποτελεσματική του εφαρμογή και πως

Επιτυγχάνουμε στόχους μαθησιακούς εντός του πλαισίου του νέου αναλυτικού μας προγράμματος.